بهترین مرجع مسجد قبا مشهد

مسجد جاما در دهلی یک کدام از زیباترین مساجد هند
این مسجد دارنده قدمتی بسیار وقت گیر میباشد که به سال 1658 گشوده مسجد قبا مشهد میگردد. با ورود بدین مسجد تراس مستطیلی صورت آن نظرتان را به خویش جلب می نماید. سه دروازه در‌این مسجد مشهود است آدرس مسجد قبا مشهد و در کنار آن می‌توانید مناره های گوناگون را نیز ببینید. از مهم‌ترین خصوصیت‌های این مسجد می‌اقتدار به موزه تاریخی در آن اشاره کرد. تالار بزرگی نیز در این جا مذهبی وجود دارااست که ۲۶۰ ردیف را در خویش مکان داده میباشد. شماره تلفن مسجد قبا مشهد از نکات دارای اهمیت در ارتباط با این مسجد می‌قدرت به اسم‌های دیگر آن تحت عنوان مسجد آدینه یا این که مسجد جامع در دهلی تازه اشاره کرد.

اکثر اوقات افرادی که به‌این مسجد مراجعه می‌نمایند مسلمانها می‌باشند چرا‌که برای اقامه نماز می‌توانند درین مسجد به عبادت بپردازند. از نکات اصلی و شایان توجه در ارتباط با این جای تاریخی و معنوی می‌اقتدار به مراسم مختلفی که در آن برگزار میشوند اشاره نمود. معماری اختصاصی مسجد جاما در دهلی نیز سبب ساز جذابیت بیشتراز حد آن گردیده است.

Jama Mosque in Delhi
اسم های دیگر مسجد جاما
نکته حائض اهمیت در ارتباط با مسجد جاما اسم‌های مختلفی میباشد که بر آن گذارده گردیده است. در بالا شاید با اسم جاما این جای تاریخی را می قدرت شناسایی نمود البته اکثر زمان ها ساکنین هند و شهر دهلی این جای را با اسم مسجد آدینه می‌شناسند.

اما یادآور شویم که مسجد جامع نیز اسم دیگر این جای تاریخی و مذهبی به شمار میاید. کسانی که رغبت دارا هستند برای دیدن این جای به دهلی‌تازه مهاجرت نمایند میتوانند به رزرو تور این شهر از روش تارنما متبوع مبادرت نمایند.

مطالب خواندنی دیگر: شناخت با روستای ادراک چابهار و جاذبه های زیبایش
گنجایش مسجد جاما
مساجد مختلفی در میهن هندوستان مخصوصاً در شهر دهلی سازه و تأسیس گردیده اند که هر مورد دارنده گنجایش مشخصی برای میزبانی از نمازگزاران متعدد از سراسر شهر و مرزوبوم هندوستان می‌باشند. در ارتباط با مسجد جاما در دهلی نیز این مورد به طور کاملً صحت می نماید. با ورود بدین جای تاریخی و مذهبی متوجه حجم بی سابقه آن خواهید شد.

از مهم ترین نکات در ارتباط با این مسجد می شود به گنجایش ۲۵ هزار نفری آن اشاره نمود در واقع ۲۵ هزار نمازگزار میتوانند برای عبادت و رمز و نیاز با پروردگار بدین مسجد مراجعه نمایند. یادآور شویم که صرفا مسلمان ها بدین مسجد مراجعه نمیکنند و گردش گر و گردشگرانی که برای دیدن جای های مذهبی به دهلی مسافرت کردند نیز جزء مراجعه‌کنندگان بدین مسجد تاریخی و مذهبی هستند.

مسجد جاما در دهلی
نگاهی به تاریخچه ایجاد کرد مسجد جاما در دهلی
مسجد جاما در دهلی تحت عنوان یکی جای های تاریخی و دیرین در مرزو بوم هندوستان و شهر دهلی شناخته می‌گردد براین اساس باید از تاریخچه معین و مدون منتفع باشد. پژوهش تاریخچه این مسجد تاریخی برای اکثری از گردشگر و گردشگرانی که قصد مسافرت به هندوستان را دارا‌هستند میتواند دیدنی و خواندنی باشد. فرصت تشکیل داد این مسجد به سال ۱۶۵۸ میلادی گشوده میگردد که خویش گواه عمر تاریخی این جای مذهبی میباشد.

از مهم‌ترین نکات در ارتباط با تاریخچه این مسجد می شود به مجال تشکیل داد آن در روزگار سلسله گورکانیان اشاره نمود. این سلسله امپراتوری های مختلفی را به خویش چشم میباشد که در طی پنج‌مین امپراتور سلطان عالم این مسجد تاریخی تشکیل داد و سازه گردیده‌است. در و دیوارهای این مسجد از معماری منحصربه‌فرد به شخصی برخوردارند که درپی به نظارت آن خوا هیم پرداخت.

مطالب خواندنی دیگر: سفری شادی بخش به نارنجستان قوام شیراز
معماری مسجد سابق جاما در دهلی
مسجد جاما در دهلی‌جدید دارنده معماری منحصربه‌شخصی میباشد. وقتی که وارد این مسجد می‌شوید ایوان مستطیل صورت آن نظرتان را به خویش جلب می‌نماید که دارنده مساحت ۷۵ متر مربع میباشد. این مسجد از مناره، ردیف و همینطور ساختمان بلند های مختلفی تشکیل‌شده میباشد. سه دروازه درین مسجد به دیده می خورند که در کنار آن ها می‌اقتدار مناره‌های ۴۰ متری را نیز رویت کرد.

از مهم ترین خصوصیت‌های معماری مسجد می شود به چهار برجی که در آن مشاهده میشود اشاره کرد. تالار های مختلفی نیز درین مسجد وجود دارا‌هستند که برای برگزاری نماز آدینه و کلاسهای فقهی آیتم استعمال قرار میگیرند. یک تالار بلندمرتبه نیز در‌این مسجد وجود دارااست که ردیف های مختلفی را در خویش مکان داده میباشد. فقط برای دیدن معماری این مسجد اشخاص اکثری مسافتهای متعدد را طی می‌نمایند.

Jama Mosque in Delhi
قسمت‌های متفاوت مسجد جاما در دهلی جدید
مسجد جاما در دهلی تازه از نصیب‌های مختلفی درست شده میباشد. همان طور که در نصیب پیشین اشاره شد تالار بزرگی درین مسجد به چشم می خورد که برای برگزاری کلاس های گوناگون شرعی گزینه به کارگیری قرار می‌گیرد البته از مهم ترین قسمت‌های این مسجد می شود به موزه تاریخی در آن اشاره نمود که برای دیدن اثر ها گرانبها تاریخی می‌اقتدار به آن مراجعه نمود.

از مهم ترین اثرها پر رنگ این موزه در مسجد جامع دهلی تازه می شود به قرآنی بسیار کهن اشاره کرد که بر روی پوست آهو به کتابت و تألیف درآمده میباشد. با دیدن این قرآن به طبعً زیبایی و معنویت آن در دل ها خطور می نماید.

مسجد قطر با اسم مسجد امام محمد بن عبدالوهاب
این مسجد قطر که تحت عنوان والا‌ترین مسجد آن شناخته میشود، در دوحه قرار گرفته مسجد قبا مشهد و به آن مسجد جامع دولتی نیز میگویند. این مسجد بوسیله روحانی جاسم بن محمد آل ثانی درست شده و در اواخر آدرس مسجد قبا مشهد سال 2006 میلادی با تجدید بنا و تجدید بنا‌های متفاوت به یک کدام از زیباترین بناهای قطر تبدیل شد‌ه‌است. معماری این مسجد قطر نشانگر معماری سنتی این مرز و بوم بوده و طول آن زیاد وجود ندارد. گنبدهای کوچکی شماره تلفن مسجد قبا مشهد بر سقف این جای قرار گرفته و جلوه آن متعدد و خاص میباشد.

5 مسجد قطر که گردشگران را به خویش جذب می کند_ کمپانی سرویس ها توریسم و مسافرتی لیانا پرواز

مسجد قطر با اسم مسجد کاتارا
مسجد دیگری که نباید بازدید از آن را از دست اعطا کرد در دهکده کاتارا قرار گرفته و با همین اسم نیز شناخته می‌گردد. این مسجد قشنگ با الهام از مساجد گوناگون در دنیا تشکیل شده و به جهت مسافت اندکی که با شهر داراست سبب ساز گردیده تا همگی روزه گردشگران متعددی سراغ آن بروند. در تزئین این جای از خوشنویسی‌های عربی و موزاییک شیشه‌ای طلایی مصرف شده و در آن می‌اقتدار نقوشی روی کاشی‌های لعابدار روءیت کرد که از الگوی اهل ایران اثر گرفته میباشد.

5 مسجد قطر که گردشگران را به خویش جذب می کند_ کمپانی سرویس ها توریسم و مسافرتی لیانا پرواز

مسجد شهر فراگیری در قطر
شهر یادگرفتن یکی‌از جای ‌های اصلی و تبارک در قطر میباشد که مسجد آن نیز در نصیب در ورودی اساسی قرار گرفته و ظرفیتی نزدیک به 1800 نفر دارااست. این مسجد قطر در سال 2015 میلادی بهره‌برداری گردیده و تحت عنوان بنایی تازه پا شناخته می‌گردد. پیاده سازی آن نیز بوسیله شخصی فرانسوی به اسم منگرا ایوارز انجام یافته میباشد.

این بنای شایان توجه پیاده سازی خاصی با اثر پذیری از المان‌های فقهی داشته و نمای بیرونی سپید رنگی دارااست که در قسمت‌های متعدد آن می‌اقتدار آیه‌ها قرآن را به صورت خوشنویسی گردیده روءیت کرد. این مسجد با نورگیرهایی که در نصیب بالایی خویش دارااست، سبب ورود نوروفروغ طبیعی به دور و اطراف مسجد گردیده و فضای آن را گرم و سرزنده می‌نماید.

5 مسجد قطر که گردشگران را به خویش جذب می کند_ کمپانی سرویس ها توریسم و مسافرتی لیانا پرواز

مسجد قطر با اسم مشیرب در دوحه
این مسجد قطر تحت عنوان یکی زیباترین مساجد در دوحه شناخته میشود و در آن می‌اقتدار تلفیق سنت و مدرنیته را به دیده روئت کرد. این بنای خوشگل با سنگ‌های محلی تشکیل شده و در آن سبکی متعدد و معمولی به فعالیت رفته میباشد. ورودی‌های این جای برای خانم‌ها و آقایان غیر وابسته بوده و در نصیب‌هایی از سقف و دیوارهای آن دریچه‌هایی به مدل نقش و نگارهای قطری شغل گردیده که زیبایی آن را چندین موازی می‌نماید.

5 مسجد قطر که گردشگران را به خویش جذب می کند_ کمپانی سرویس ها توریسم و مسافرتی لیانا پرواز

مسجد فرودگاه دربین المللی ثنا در قطر
مسجد دیگری که بخش اعظمی از مخاطبان را به خویش جذب کرده با اسم ستایش شناخته می‌گردد و در فرودگاه فی مابین المللی قطر جای‌دارد. این جای پیاده سازی مدرنی داشته و ساختمان آن مدور و شیشه‌ای میباشد. در واقع این مسجد قطر به کلی صورت گنبد دارااست و برای آن صرفا یک مناره تشکیل شده که طول آن زیاد وجود ندارد. صورت این مسجد از به دور همچون یک قطره آب به حیث میرسد و از این جهت می‌قدرت آن را به نوعی شاهکار معماری نیز دانست.

مسجد شمعی کویت

معماری مسجد هرمی صورت روضه خوان فاطمه کویت دقت بخش شماره تلفن مسجد قبا مشهد اعظمی را به خویش مع رزرو مسجد قبا مشهدطوف نموده است چرا‌که مدل ساختمان علامت دهنده مؤلفه‌ها زیبایی‌شناسی معماری و همینطور تلفیق سنت و مدرنیته میباشد.

مسجد روحانی فاطمه در حومه عبدالله السالم، حومه شهر کویت واقع شد‌ه‌است. آدرس مسجد قبا مشهد این مسجد در ماه رمضان از هزاران نمازگزار استقبال می نماید.

صورت مناره های این مساجد با صورت بقیه مناره ها متعدد میباشد، مناره ها مسجد قبا مشهد به صورت شمع درست شده که در بین معماری گنبد و مناره و بقیه مؤلفه های آن نوعی تعادل برقرار نماید.

این سازه یکی اثرها معماری معاصر اسلامی و نشان ای از هنر اسلامی میباشد که نقطه عطفی در کویت به‌حساب می‌آید. به این دلیل‌که از حیث اصالت خصوصیت های مسجد را زیرا وجود مناره، گنبد، صحن مهم اقامه نماز جماعت، به کار گیری از هنرهای اسلامی را مراقبت کرده و در عین اکنون با صورت متفاوتی ارائه شد‌ه‌است.

تعدادی مسجد تاریخی در شهر کویت وجود دارااست که هم اکنون نیز آیتم استعمال نمازگزاران می باشند. کهن ترین آن‌ها مسجد الخلیفه مقابل وزارت کارها خارجه میباشد که در سال 1714 میلادی تاسیس شده است.

مساجد ابن خمس و الناصف و سؤود نیز که در ناحیه مرکزی کویت واقع گردیده وابسته به قرن هجدهم میباشد. مسجد ابن بهر و مسجد مطبا نیز در قرن نوزدهم تشکیل شده اند.

مسجد جامع قرطبه یا این که مزکیتا، بنا شده در اندلس یا این که اسپانیای مسجد قبا مشهد مدرن میباشد. ایجاد کرد بنای این مسجد حدوداً دو قرن و نیم زمان بر شد. اسم قدیم این مسجد «جامع حضرة» بود. در حین عبدالرحمن الداخل خلیفهٔ اموی اندلس، این مسجد ۱۱ رواق داشت. این مسجد در سال ۷۸۶ میلادی بوسیله «عبدالرحمن اولیه» ساخته شد آدرس مسجد قبا مشهد و بعداز تصرف دوباره شهر کوردوا بوسیله اسپانیایی‌ها به کلیسا تبدیل شد. بنای اول مسجد سوای قوس‌های گوشه و کنار صحن بوده میباشد. صورت نعل اسبی قوس‌ها که از استارت در فرایند متعدد در معماری اموی به ظهور رسیده بود، در اسپانیا و شمال آفریقا تا حد متعددی بسط پیدا کرد. نقشه این مسجد به نوعی معمولی گردیده نقشه مسجد متوکل میباشد رزرو مسجد قبا مشهد. با ورود بدین مسجد خویش را فی مابین انبوهی از ردیف‌ها می یابیم که تنها، مسیر جبهه‌های ساختمانی، ما‌را به قبله هدایت می‌نمایند.[۱] از خصوصیت‌های معماری این مسجد می‌اقتدار به: شبستان‌های شماره تلفن مسجد قبا مشهد عریض، قوس‌های نعل اسبی و کنگره‌دار، تزیینات گچ بری، مقرنس کاری، و طاق و محراب‌های نعل اسبی اشاره نمود.

تاریخ
مسجد جامع قرطبه بنا شده در مرزوبوم اسپانیا میباشد که ایجاد کرد آن از سال ۱۷۰ هجری استارت شد. این مسجد، کنار نهر «وادی الکبیر»، در بالای تپه سنگی‌ای مجاورت پل قدیم عربی در جنوب غرب قرطبه واقع میباشد. ایجاد کرد بنای این مسجد نسبتاًً دو و نیم قرن و در پنج زمان طولانی شد:

عصر عبدالرحمن اولیه
زمان هشام اولیه
عصر عبدالرحمن دوم
زمان عبدالرحمن سوم
زمان حکم دوم
در صدر عبدالرحمن ردیف‌های مرمر و سنگ‌های تبارک آن را از شهرهای جنوب فرانسه مانند «ناربون» و «نیم» و همینطور از «قسطنطنیه» پایتخت روم شرقی و «اشبیلیه» آورد تا در آن سازه فعالیت گذارند اما قبل از کامل شدن مسجد درگذشت. سپس، «هشام» فرمانروای دیگر اندلس، مسجد را به اتمام رساند و مناره اول آن را سازه کرد. آن گاه "حکم» در سال ۲۱۸ دو حیاط نو در سمت قبله، یعنی منطقه جنوبی مسجد مقابل نهر «وادی‌الکبیر» به آن اضافه کرد. برای سو‌مین توشه، محمدبن عبدالرحمن دوم، شبستانی در آن تشکیل داد و آن‌گاه پسرش امیرعبدالله، راهرو سرپوشیده‌ای از قصر تا محراب ایجاد کرد و آنگاه «ناصر» نمای داخلی را مرمت کرد. بعد «ناصر» به مکان مناره سابق، در سال ۳۴۰ هجری مناره‌ای برتر و چهارگوش تشکیل داد که بالای آن دو قبه طلا جواهرات، یک قبه نقره، دو نردبان و ۱۴ کانال طاق‌دار نیم‌دایره‌ای بود. در مرحله انتها «حکم» محراب سوم مسجد و گنبدی با نقوش سنگ‌های الوان را در حین ۴ سال تشکیل داد. حتی قیصر روم هم، یه خرده سنگ الوان برای «حکم» به مراد تجدید بنا نقوش مسجد، ارسال کرد. او همین‌طور بر شبستان جدیدش گنبدی بیزانسی سازه کرد و سه منزل به منظورات سکونت وعلژ، نیروی کار مسجد و عده‌آوری وجوه بریه و خیریه کنار مسجد ایجاد کرد. امروزه مسجد جامع قرطبه را تحت عنوان «کلیسای والا قرطبه» می شناسند که پس از کلیسای پطرس مقدس، والا‌ترین کلیسای اروپا میباشد.[۲]

معماری
در اولِ تشکیل داد این سازه و در بنا شده در روزگار عبدالرحمن اولیه، این مسجد با ۹ ناو برابر دیوار قبله سازه شد. ناوها مشمول ردیف‌های برابر و مرمری‌صورت‌اند که با قوس‌های نعل اسبی به هم وصل گردیده‌اند. یک عاملی که‌این مسجد را از بناهای دیگر متمایز می‌نماید، سوار کردن طاقی بر روی یک طاق دیگر میباشد. تزئینات این طاق‌ها با آجرهای قرمز رنگ و سنگ‌های سپید به طور یکی‌از بین و متناوب، این تمایز را دوچندان نموده است. این طاق‌ها بر روی ردیف‌های مرمری‌رنگ سوار گردیده‌اند که بیشتر آنان از بقایای بناهای باستانی فضا گردآوری‌آوری گردیده‌اند. این سازه به جهت به کارگیری بسیار از این ردیف‌ها به بیشه ردیف‌ها آوازه پیدا نموده است و این مشخصه تضاد و مغایرت آن را با هیبت‌های محصور و سلسله مراتبی معماری کلیساها معین میکرد.[۳] در سال ۸۶۵ میلادی به وسیله امیر منذربن محمد، متناظر با دیوار قبله مسجد، سه دهانه مقصوره با سه گشودگی طاق‌دار، طاق تعالی و محراب مرکزی سازه شد. ورودی در بالای افزوده‌ها و دهانه‌های این مقصوره با طاق‌هایی در هم تنیده گردیده، محدود گردیده‌است.[۴] در واقع تنظیمات‌ای که درین سازه مشاهده میکنیم به عبارتی تنظیمات باسیلیکایی قصرها و کلیساهای آن زمانه میباشد.[۳] در طی عبدالرحمان دوم، او ۲ ناو دیگر به ۹ ناو اضافه کرد.[۴] او در سال ۷۸۴ و ۷۸۵ میلادی با انجام تغییر تحول در بخش دیوار قبله مسجد، با عقب بردن آن، ۲۶ متر به ارتفاع مسجد اضافه کرد و با این فعالیت ارتفاع آن را دو موازی کرد.[۳] امیر عبدالرحمن سوم استارت به تشکیل داد مناره‌ای به ارتفاع ۷۲ ذراع کرد، بالای مناره با سه توپ تزئین گردیده بود که دو عدد از آنها به طور کاملً از فرآورده طلا جواهرات بود.[۴] پسر عبدالرحمان سوم، حکم دوم، ۱۲ قوس به سمت جنوب و گنبدی بلندمرتبه به ورودی راه و روش‌روی میانی به خواسته تأمین فروغ و روشنایی برای محل برگزاری نماز، اضافه کرد. او هم‌اینگونه سومی محراب مسجد را که تحت عنوان یک کدام از شاخص‌ترین محراب‌های اسلامی شناخته می شود، ساخته میباشد.[۴] نمای اساسی محراب با نوشته‌های زرین عربی تزئین گردیده و ردیف‌ها و دیوارهای این محراب پوشیده از طلا جواهرات و کف آن پوشیده از نقره میباشد.[۴] وزیر حکم دوم، منصور، با افزودن ۸ شیوه‌رو، ساختمان را از طرف ضلع شرقی بسط میدهد.[۴] بعداز سال ۱۲۵۷میلادی، پایین تامین آلفونسوی دهم، نمازخانهٔ اساسی در راهرو الحکم با محرابی رو به شرق ساخته شد.[۳] از سال ۱۴۸۵ تا ۱۴۹۶ میلادی صحنی به طریقٔ گوتیک در افزودهٔ الحکم اضافه شد که منطقهٔ غربی را از گوشه‌های محراب توسعه و گسترش میدهد.[۳] در قرن هجدهم یک منزلت کر ساخته شد، مهره چفته‌های قرمز‌رنگ و سپید طاق‌ها سفیدکاری و طاق‌ها و نورگیر سقفی به مدل باروک نصب شد.[۳] در قرن نوزدهم استارت به نوسازی اسکلت اسلامی شد. محراب احیا و گنبده‌های باروکی، تخریب شد. سفیدکاری‌های قوس‌ها تمیز، نمازخانه‌های خرد و حرم‌ها، برداشته شد.[۳] بعد از آن، در اوایل قرن بیستم ورودی‌های پهناور نمای شرقی احیا و مرمت شدند.[۳]

این سازه از تعالی‌ترین مثال‌های روشٔ (هیسپانو-اسلامی) میباشد و تحت عنوان الگویی برای کلیساها و مساجد در شبه جزیرهٔ ایبری و حومه آن در حیث گرفته میگردد.[۳]

گلشن اسلامی مسجد جامع قرطبه
گلشن اسلامی مسجد جامع قرطبه، اینک کهن‌ترین گلشن اسلامی زنده در جهان میباشد. این گلشن دارنده درختان، آبگینه‌ها و مجسمه‌های زیادی میباشد که سبب ساز تمایز آن از سایر گلشن‌های اسلامی می‌گردد. این گلشن مشمول درختان پرتقال، نخل و سرو میباشد که کاشت آنان از اواخر قرن ۸ یا این که اوایل قرن ۹ انجام یافته میباشد. یک کدام از انگیزه‌های اساسی کاشت این نوع درختان، وجود تولید ها فصلی و ساخت یک منبع درآمد برای خادمین مسجد بود. این گلشن از به عبارتی زمانه‌های آغازین، از سه منبع آب متعدد تغذیه می کرد؛ رودخانه، آبینه‌ها و کوه‌ها. به عبارتی‌طور که قبلا اشاره شد، مسجد جامع قرطبه در کنار یک رودخانه سازه گردیده است که از این رودخانه تحت عنوان منبع آب موقتا با قرار دادن ۵۰۰۰ چرخ آبی‌رنگ به کار گیری میشد ولی این رودخانه معمولاً منبع قابل قبولی برای تأمین آب، مخصوصاً در تابستان خلا. منبع دوم آبینه‌هایی در سقف یا این که در سطح ها مسجد بودند که آب باران را در خویش عده‌آوری می‌کردند. شایسته ترین آبینه در بلندترین نصیب مسجد، یعنی شبستان آن قرار داشت. سو‌مین منبع که نسبت به دو گزینه دیگر منبع خوب و همیشگی‌تری به اکانت می‌آمد، کوه‌های سیرامورنا بود. با تشکیل داد شبکه‌های سنگی در‌این کوه، منبعی از آب کوهستان به سمت این سازه روان میشد.

مسجد استقلال در جاکارتا، در اندونزی، وسیع ترین مسجد جنوب شرق آسیا میباشد. شماره تلفن مسجد قبا مشهد

پیشینه
دولت اندونزی در ۱۹۷۵ برای تشکیل داد مسجد ملی مسجد قبا مشهد مبادرت کرد و مسجد استقلال را سازه کرد. این مسجد ظرفیت ۱۲۰٬۰۰۰ نفر را در یک فرصت دارد. رزرو مسجد قبا مشهد

معماری
بر روی شبستان اساسی مسجد یک گنبد با قطر ۴۵ متر قرار گرفته‌میباشد که‌این گنبد به وسیله آدرس مسجد قبا مشهد ۱۲ ردیف نگه‌داشته شده است.

در سال ۱۹۶۶ هنگامی که فرمان روا فیصل بن عبدالعزیز فرمان روا ایالات متحده عربی از اسلام‌آباد دیدن کرد، علت برای ایجاد کرد این مسجد آغاز شد. در سال ۱۹۶۹ مسابقه‌ای در بین‌المللی مسجد قبا مشهد و ولی محصور و مخصوص به معماران مسلمان برگزار شد. طرح می‌بایست بایستی به طور سمبولیک انتظارات و قیمت‌های فرهنگی عموم پاکستان را در لحاظ می‌گرفت. در آن مسابقه معماران از ۱۷ مرز و بوم ۴۳ طرح پیشنهادی برای ایجاد کرد مسجد ارائه دادند بعد از ۴ روز رسیدگی، طرح پیشنهادی ودات دالوکای (۱۹۹۱-۱۹۲۷) معماری از مملکت آدرس مسجد قبا مشهد ترکیه تعیین شد.

خصوصیات طرح معماری

دورنمایی از مسجد فرمان روا فیصل در اسلام آباد
طرح نخستین فقط برای یک نمازخانه والا در حیث گرفته گردیده بود، البته رزرو مسجد قبا مشهد در سال ۱۹۷۰ و ۱۹۸۲ تصمیم دریافت شد که فضاهای دیگری نیز به آن الحاق گردد. آنچه که در غایت تاسیس شد، ضمن نمازخانه و فضاهای مرتبط با مسجد، مشمول راس مطالعه‌های اسلامی، کتابخانه، موزه تالار کنفرانس و دفاتری شماره تلفن مسجد قبا مشهد برای استادان دانشکده اسلامی فی مابین‌المللی بود.

تیم این الحاقات، مساحتی را که ابتدا برای خواسته گردیده بود، به بیشتراز دو موازی ارتقا بخشید و روی هم هزینه تشکیل داد آن را به چهل میلیون دلار ایالات متحده رساند، ولی از‌آن‌جا‌که قسمت‌های الحاقی، تمامی سوا نمازخانه اساسی بودند، تغییری در طرح اساسی مسجد تولید نکردند.

در طرح جامع شهر اسلام آباد، مسجد در شمال و در انتهای جاده ورودی اساسی شهر- شاهراه اسلام آباد- پیش‌بینی شد. زمین‌های پیرامون دسته گشوده می‌باشند و مسجد در آن همچون یک فضای تندیس سیرتکامل در لحاظ میاید. این مورد سبب ساز میگردد سازه به طور یک چشم انداز جداگانه جلوه‌گر گردد، خیر تحت عنوان ادغام یکدست‌ای از بافت شهر و از این جنبه مشابه بیشتر مساجد ایالتی و ملی میباشد.

دالوکای ساختار چادر مانند و بدیع را در طرح خویش توصیه کرد که دارنده سقف‌های شیبدار، سقف فرنگی مرمرین و چهار مناره بلند بود. در واقعیت طرح، دالوکای به عنوان مثال اول طرح‌های بود که در پاکستان از گونه های قوس‌ها و گنبدهای سنتی و متعارف تقلید نمیکرد.

دالوکای به به عبارتی اندازه که به امروزی بودن طرح دقت می‌نماید، اصول پیاده سازی اسلامی سنتی را نیز به خیر به شغل میگیرد. معمار این مسجد در حین تشکیل داد پروژه، در یک بازدید مطالعاتی، دربارهٔ طرح‌اش به دانشجوها این سیرتکامل توضیح می دهد: «اینجانب کوشش کردم که جوهره، تناسبات و هندسه کعبه را به روشی تماماً انتزاعی به فعالیت گیرم. نقطه نقطع ی عطف هرکدام از چهار مناره خاطر آوره چهار کناره بلند کعبه میباشد و به‌این نحوه با این مناره‌ها هیبت نامحسوسی از کعبه، بر مبنای تناسبات آن تولید شده است. در حالتی‌که بالای هر مناره را به طور مورب به انتهای نهایی مناره مقابل آن وصل فرمایید، یک هرم مربع القاعده در باطن آن معکب نامرئی مشخص و معلوم می شود. تراز پایینی این هرم، بدنه صلب مسجد را تشکیل می دهد و آن چهار مناره با نقطه نقط ی اوج‌شان، معکب ذهنی کعبه را بی نقص می‌نمایند.»

طول هر چهار مناره که ذیل تأثیر معماری ترکیه، بلند و باریک و نوک تیز می باشند به نود متر میرسد.

تشکیل داد سازه

باطن مسجد
تشکیل داد مسجد در سال ۱۹۷۶ به وسیله سازندگان پاکستان به سرپرستی «عزیم بروجردی» آغاز شد. سرمایه‌ای هم اندازه ۱۳۰ میلیون ریال سعودی مساوی ۱۲۰ میلیون دلار ایالات متحده برای ایجاد کرد این مسجد بوسیله دولت ایالات متحده عربی سعودی در لحاظ دریافت شد. تشکیل داد این مسجد در سال ۱۹۸۶ به اتمام رسید و تحت عنوان دانشکده میان‌المللی اسلامی گزینه به کارگیری قرار گرفت.

اسم‌گذاری سازه
از آنجایی که پاد شاه فیصل عبدالعزیز سرمایه‌گذار اساسی و بانی ایجاد کرد این مسجد بود این مسجد و خیابان همسایه آن بعداز به قتل وصال او در سال ۱۹۷۵ به همین اسم تصویب شد.

وضعیت مکانی
شرایط مکانی این مسجد بیان‌کننده ترازو عنایت آن میباشد، به این دلیل‌که قرارگیری آن در یک شرایط مسطح و مرتفع منجر شده است که سازه، در حین شبانه‌روز تحت عنوان یک نشان شهری شاخص از فواصل بسیاردور نیز قابل رؤیت باشد. مسجد فرمانروا‌فیصل با ساختار معماری امروزی خویش، در مقابل منظر تپه‌های مارگالا، میباشند یک کوه خرد یا این که یک چادر سپید رنگ گسترده به حیث میرسد که به وسیله چهار مناره بلند و باریک در چهار کناره کادر شده است.

این مسجد در انتهای اتوبان اسلام‌آباد، در انتهای این شهر و در مقابل یک چشم انداز بسیار خوشگل که بوسیله تپه‌های مارگالا درست شده‌میباشد قراردارد. این حیطه نقطه مرکزی اسلام‌آباد میباشد و زیرا آدرس شهری معرف این شهر میباشد.

مسجد وزیر خان شهر لاهور، راءس ایالت پنجاب پاکستان که در فهرست موقت به جا مانده جهانی سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد «یونسکو» جای‌دارد٬مسجد قبا مشهد از شگفت‌انگیزترین جاذبه‌های تاریخی این مرزو بوم به حساب می آید.

این مسجد تاریخی در قرن 17 میلادی در عصر بابریان (امپراتوری گورکانی) تشکیل‌شده که طی 380 سال قبل از بازدید کنندگان خویش میزبانی می‌نماید.

ایجاد کرد مسجد وزیر خان که 7 سال ارتفاع کشیده از طرف حکیم آدرس مسجد قبا مشهد دانش الدین انصاری٬ استاندار آن عصر پنجاب به‌این اسم مسمی گردیده است.

همینطور حرم صوفی سید محمد اسحاق گازرونی دارای اسم رزرو مسجد قبا مشهد و رسم به میران شاه که در قرن 13 میلادی از جمهوری اسلامی ایران بدین مرزوبوم هجرت نموده است٬ در صحن مسجد وزیر خان واقع گردیده است. از سوی دیگر یک بازار خطاطی و یک خزینه نیز در صحن این مسجد وجود دارااست.

این مسجد تاریخی از زمان استعمار شماره تلفن مسجد قبا مشهد هند بوسیله بریتانیا تا استقلال پاکستان و ده‌ها سال در عصر پاکستان نوین همچنان گزینه عشق بازدید کنندگان قرار میگیرد.

مسجد پادشاه صلاح الدین عبدالعزیز، مسجدی تاریخی میباشد که در سلانگور مالزی مسجد قبا مشهد واقع شد‌ه‌است. این مسجد اصلی ترین مسجد سرزمین مالزی میباشد. همینطور بعد از مسجد استقلال جاکارتا، دومی مسجد تعالی جنوب شرقی آسیا به حساب آورده می شود. بارزترین خصوصیت آن گنبد والا آبی‌رنگ و نقره ای آن میباشد و به همین برهان در نزد اشخاص مالایی با اسم مسجد آبی‌رنگ آدرس مسجد قبا مشهد آوازه دارااست.

تاریخچه ایجاد کرد مسجد

فرمانروا صلاح الدین عبدالعزیز، معمار این مسجد میباشد، وقتی رزرو مسجد قبا مشهد که فرمان روا دانش را در 14 فوریه 1974 تحت عنوان پایتخت تازه سلگانور خاطرنشان کرد. ایجاد کرد آن در سال 1982 شروع شد و در 11 مارس 1988 به آخر رسید، این مسجد همینطور تحت عنوان مسجد آبی‌رنگ پر اسم و رسم میباشد. گنبد آبی‌رنگ این سازه تحت عنوان اصلی ترین گنبد شماره تلفن مسجد قبا مشهد به حساب آورده می شود که منجر تمایز آن از سایر گنبدهای مساجد عالم میگردد.

مشخصات و مدل معماری مسجد فرمان روا صلاح الدین عبدالعزیز

از دید ساختاری این مسجد دارنده چهار مناره میباشد که در هر کناره، یک کدام از وجود دارااست. مدل معماری مسجد پادشاه صلاح الدین عبدالعزیز فرمان روا، آمیزه ای از هر دو مدل مالایی و مدرنیستی میباشد و از هر دو طرز در تشکیل داد آن مستعمل میباشد. گنجایش آن به قدری میباشد که 24000 نمازگزار در هر مجال میتوانند این فریضه عبادی را به جا آورند. حتی تا آن حد گرانقدر میباشد که در روز می اقتدار آن را در شایسته ترین و لبریز رفت و آمدترین ناحیه کوالالامپوررا رویت کرد.

طول گنبد مهم مسجد از سطح زمین به 51.2 متر (167 فوت) و قطر آن به 106.7 متر (350 فوت) میرسد. در تشکیل داد این گنبد از مصالحی زیرا آلومینیوم استعمال شد و مناره ها در هر چهار کناره قرارگرفت. از نگاه طول ارتفاع آن به 142.3 متر (460 فوت) می‌رسد.

ساختار معماری اسلامی مالایی این مسجد بیشتر در باطن آن نمود پیدا می نماید، از جمله خطاطی ها و دست خط های عربی را می قدرت باطن گنبد آن روءیت کرد. روحانی عبدل منیم محمد علی الشرکاوی مصری برای مثال خوشنویسانی بود که مسئولیت تایپ کردن این جمله ها را به ذمه داشت.

از حیث مصالح به فعالیت رفته می‌قدرت ساختارهای آلومینیومی ای را روئت کرد که پیاده سازی بغرنج ای دارا‌هستند و بیشتر در درها، پنجره ها و دیوارهای مسجد، مصرف شده میباشد. در پنجره ها شیشه های آبی‌رنگ به عمل رفته تا از ترازو نوروروشنایی تابیده به تالار مسجد معدود گردد.

این نورپردازی ملایم با تاباندن نورآبی به درون مسجد، فضایی آهسته و آکنده‌از متانت را به وجود آورده و این جلوه ویژه، روح خاصی به مسجد بخشیده میباشد.

برای این سازه سقف بلندی در لحاظ گرفته گردیده که دارنده پانل های مثلثی صورت از مال چوب بلوط قرمز‌رنگ و چوب رامین میباشد که به طور متقاطع به فعالیت رفته اند.

گنبد آن از محصول آلومینیوم میباشد و سطح بیرونی آن پوشیده از تخته های فلزی مثلثی میباشد که دارنده لعاب شیشه ای میباشد و با آیاتی از قرآن به نظم تزئیین شد‌ه‌است.نمازخانه اساسی بیش تر از دو سطح داراست و کف آن به طور کامل فرش گردیده و تهویه هوا نیز برای این دور و اطراف در لحاظ گرفته گردیده.

این تالار از اصلی ترین فضاهایی میباشد که در دنیا تاسیس شده است. بخش بالایی تالار نمازخانه برای نمازگزاران خانم تشکیل‌شده که به طور کامل محفوظ میباشد. طبقه دوم دارنده یک اتاق دنج میباشد و طبقه همکف مشمول محل کار اداری ، اتاق کنفرانس، کتابخانه، اتاق های تایید و سخنرانی میباشد.

این مسجد گویی گلشن هنرهای اسلامی میباشد و دور و اطراف گوشه و کنار آن با الهام از فردوس قرآن تاسیس شده است. این بنای 14 هکتاری دارنده 9 نگارخانه میباشد که دارنده دسته ای بی نیاز از هنرهای اسلامی مانند خوشنویسی، مجسمه سازی، نگارگری و معماری میباشد و گاهی برای اجرای نرم‌افزار های اسلامی سنتی از آن ها به کارگیری می‌گردد.

ایاصوفیه (ترکی استانبولی: Ayasofya یونانی:Ἁγία Σοφία) یک سازه و عبادتگاه تاریخی بنا شده در استانبول ترکیه میباشد که تحت عنوان کلیسای جامع مسیحی ارتدوکس، کلیسای جامع کاتولیک رومی، مسجد عثمانی و مسجد قبا مشهد یک موزه مستعمل‌میباشد. از ژوئیه سال ۲۰۲۰ این سازه بوسیله مدیریت‌جمهور ترکیه مجدد به‌تیتر مسجد طبقه‌بندی شده است.[۳] ایاصوفیه از سوی سازمان یونسکو تحت عنوان به جا مانده جهانی تصویب گردیده و آیتم احترام مسیحیان و مسلمانها میباشد و از مهم ترین جای ‌های توریسم ترکیه آدرس مسجد قبا مشهد به حساب می آید.[۴] این سازه یادگار امپراتوری روم شرقی و شاهکار معماری بیزانسی میباشد و یک کلیسای مسیحیت شرقی بود که ساختمان فعلی آن در عصر امپراتوری بیزانس به سال ۵۳۲ میلادی سازه به فرمان همسر امپراتور ژوستینین یکم، تئودورا درست شده‌میباشد. برای نوسازی سازه دو معمار به اسم‌های ایسیدوروس (از میلتوس یا این که سوکلی فعلی) و آنتِمیوس (از تراللس یا این که آیدنلی فعلی) مأموریت یافتند. رزرو مسجد قبا مشهد سازه با عمل ۱۰ هزار کارکنان در طی پنج سال و پایین حیث ۱۰۰ معلم باشی کامل شدن شد و به تاریخ ۲۷ آرالیک ۵۳۷ بهره‌برداری شد. این کلیسا ابتدا کلیسای تعالی اسم گرفت. بعد از فتح استانبول، فرمانروا محمد فاتح امر کرد کلیسای ایاصوفیه را به مسجد تبدیل شماره تلفن مسجد قبا مشهد نمایند. سلیمان اولیه امر کرد نگارگری‌ها و نقاشی‌های باطن ایاصوفیه را بپوشانند تا نماز آدینه در آنجا خوانده گردد. سلیم دوم به معمار سنان (Sinan) امر کرد که ایاصوفیه را نوسازی نماید. در طول منظور سوم، مناره و منبر و محراب به ساختمان ایاصوفیه افزوده شد. در طول خواسته چهارم، آیاتی از قرآن به خط مصطفی چلبی در دیوارها و سقف ایاصوفیه نگاشته شد؛ خلال این لوحه‌هایی به دور تا به دور سقف ایاصوفیه نصب شد که در آن اسم الله، محمد، ابوبکر، قدمت، عثمان، علی، حسن و حسین درج شده بود. این لوحه‌ها در حین سلطنت عبدالمجید با الواح مدوری که به خط ابراهیم افندی مندرج بود، جایگزین شوید. بعداز اعلام حکومت جمهوری در ترکیه و به اقتدار وصال آتاترک، ایاصوفیه به موزه تبدیل شد و تا ۱۱ ژوئیه ۲۰۲۰ به همین صورت باقی ماند. درین تاریخ، با موافقت رجب طیب اردوغان، ایاصوفیه مجدداً به مسجد تبدیل گردیده و برای برگزاری مراسم عبادی فراهم شوید. بعداز تبدیل موزه ایاصوفیه به مسجد، آدینه ۲۴ ژوئیه ۲۰۲۰ بعد از ۸۶ سال مجدد در‌این محل نماز آدینه برگزار شد.[۵]

طول گنبد تعالی این مسجد از سطح زمین ۵۵ متر و قطر آن ۳۱ متر هست که توسطٔ ۴۰ پشت‌حایل والا و روی چهار ردیف اساسی سوار شده است.

تاریخچه
کلیسای اولیه
در محل کنونی ایا صوفیا آغاز کلیسایی وجود داشت که در حال حاضر اثری از آن به مکان نمانده‌میباشد. در آن مجال‌ها معمولاً محل تاسیس اماکن مقدس با دقت به وجود محل پرستش مقدس در طول‌های قبلی گزینش می شد. ایجاد کرد کلیسای نخستین که به اسم کلیسای گران قدر شناخته می شد در حین امپراتوری کنستانتین دوم و به روایتی کنستانتین گران قدر، در کنار محلی که قصر شاهنشاهی دریک سمت و در طرف دیگرش کلیسای کوچکی به اسم حاجی آیرین قرار داشت، استارت شد. این کلیسای خرد در حین مقطع تاسیس کلیسای گران قدر محل پرستش مسیحیان بود تا این که ساختمان کلیسای گران قدر اتمام یافته و گزینه بهره برداری قرار گرفت. هر دو کلیسای جانور در‌این محل طی سال‌های آن گاه، محل‌های اساسی عده شدن معتقدین بود.

کلیسای دوم
بعد از وقوع تضادی عمیق فی‌مابین ملکه آلیا اودوکسیا (Aleia Eudoxia) همسر آرکادیوس و اسقف قسطنطنیه، یوحنا خریسوستوروس (Jan Chrysostor)، اسقف در ۲۰ ژوئن ۴۰۴ به تبعید محکوم شد. این دستور سبب وقوع شورشی گرانقدر شوید که در طی آن کلیسای نخستین به طور تقریبً به طور کاملً سوزانده شد. تئودئوس دوم بعد فرمان ایجاد کرد کلیسای دوم را اعطا کرد. این کلیسا در ۱۰ اکتبر ۴۱۵ میلادی بهره برداری شوید. معمار Basilico Rufinos با سقف چوبی این سازه را تاسیس نمود. در اولیه ژانویه ۵۳۲ توشه دیگر شورشی گران قدر در استانبول فی مابین ساکنان شهر استارت شد. این کودتا به جهت حجم و مقطع آن سبب خسارات جبران‌ناپذیری به عموم، شهر و زیربنای حکومت شوید. در زمان مقطع این کودتا افسران حکومت بخش اعظمی از شورشیان را گردآوری‌آوری نموده و به زندان منتقل نمودند. دو دسته گرانقدر در شهر که به مجموعه‌های سبز و آبی‌رنگ پر اسم و رسم بودند و در واقع تضادومغایرت میان آنها سبب ساز استارت کودتا شده بود در‌این فرصت با اعتنا به دخالت دولت و دستگیری تعداد متعددی از اشخاص هر دو دسته، میان دو تیم خویش اعلام صلح نموده و اعتنا خویش را به سوی حکومت و به هم زدن ثبات آن معطوف نمودند. این دو دسته آنگاه به زندان حمله نموده آن را تصرف کردند و زندانیان را آزاد نمودند. بعد از آن آن ها آغاز به حریق زدن اماکن و بناها مبادرت کرده به‌طوری‌که تصور می شد این شهر، شهر آنان نبوده و مرز و بوم بیگانه‌ای را تصرف کرده باشند. سران سلطنت، اشرافیان و تنی چند از نمایندگان مجلس خویش را در طبقه بالای قصر نهفته نمودند. در‌این روز مجموعه‌های شورشی کلماتی از قبیل «فتح شهر» به فعالیت می‌بردند که در لاتین Nika تلفظ میشود و برای همین این کودتا را «کودتا تصرف» یا این که “Nika Revolt” نامگذاری کردند.

درین فرصت مجموع آرزو شاه ژوستینین یکم و همسرش تئودورا معطوف به دو سردار ارشد ارتش خویش به اسم‌های بلیساریوس و موندوس (Mundus) گردیده بود. بلیساریوس که به طور تقریبً به عبارتی ایام با ارتش زبده خویش از پیکار کالینیکوم با کشور ایران بازگشته بود هدایت ارتش خویش را در جنگ با شورشیان به دست گرفت و برنده شد بعد از کشتن بیش تر از ۳۰ هزار نفر اینجانب‌پاراگراف رهبران شورشیان هایپاتیوس (Haipatius) و پامپیوس (Pampeus) و به دریا پرت کردن لاشه آنان کودتا را سکوت کرده و توشه دیگر حکومت جان دار را ثبت کند.

برخی از سنگ‌های مرمر کلیسای دوم در زمان زمان حریق‌سوزی و فساد کلیسا از در میان نرفته و هنوز هم مو جود می باشند و از ان گزاره مجسمه دوازده بره نشان دوازده حواری اینک در ایوان موزه ایاصوفیه به اکران نهاده گردیده‌اند. خاکبرداری جهت کشف اثرها دیگر باقی مانده از کلیسای دوم به خیال و خاطر صدمات احتمالی به ساختمان کنونی بعداز ۱۹۳۵ دیگر اجرا نگردید.

کلیسای سوم (ساختمان فعلی ایاصوفیه)
در ۲۳ فوریه سال ۵۳۲ میلادی، صرفا یکسری روز بعد از هلاکت کلیسای دوم، ژوستینین یکم تمایل به ایجاد کرد کلیسای سوم که بزرگتر و با عظمت خیس بود گرفت. ژوستینین یکم، فیزیکدان دارای اسم و رسم ایسیدور میلتوس (Isidore of Miletus) و ریاضیدان دارای شهرت آن فرصت آنتمیوس ترالس را برای نقشه‌کشی و رهبری بنای کلیسای سوم گزینش نمود. اگرچه آنتمیوس در سال اولیه تشکیل داد درگذشت.

برای ایجاد کرد ایا صوفیا یا این که کلیسای سوم، ژوستینین فرمان وارد نمودن همه مواد و شایسته ترین آن ها از سراسر امپراتوری را بخشید. این دربرگیرنده ردیف‌های Hellenistic از محل پرستش آرتمیس، سنگ‌های بسیار تبارک از بخشها دورافتاده، سنگ آذرین (Porplyry) از مصر، مرمرهای سبز از تسالی، سنگ‌های سیاه از حیطه بسفر و سنگ‌های زردرنگ از سوریه می باشد. برای تشکیل داد کلیسای سوم بیشتراز ۱۰۰۰۰ نفر در طی تشکیل داد عمل می‌کردند. حتی از به عبارتی آغاز هم، محققان این را تحت عنوان مطرح ترین پروژه مهندسی مجال خویش که نماد دهنده ابتکار عمل و توانائی‌های بسیار بالای متخصصین و معمارانی آن عصر بود تشخیص دادند. به حیث میرسد معماران جهت پوشش دادن فضای بسیار تعالی روی ساختمان از تئوری هرون اسکندرانی برای ساختن گنبد به کار گیری نموده باشند. پادشاه به یار و همدم اسقف اوتیخیوس (Eutychius) در ۲۷ دسامبر ۵۳۷ کلیسا را در مراسمی با شکوه بهره برداری نمودند. مورد نیاز میباشد بیان گردد که قسمت عظیمی از موزائیک کاری باطن کلیسا نیز در طی حکومت امپراتور ژوستین دوم اعمال شوید که فی مابین سال‌های ۵۷۸ – ۵۶۵ میلادی بود.

ز‌لزله‌های مهلکی در ماه اوت ۵۵۳ و دیگری در دسامبر ۵۵۷ سبب بروز سوراخ‌های بزرگی در سقف گنبد اساسی و نصفه گنبد قسمت شرقی ساختمان شده و بالاخره گنبد مهم در زمین‌لرزه ۷ می ۵۵۸ تماماً فرو سرازیرشد که ریزش آن همینطور منجر هلاکت محراب شوید. امپراتور بلافاصلهً امر تجدید بنا دوباره گنبد و سایر فساد‌ها را اعطا کرد و این فرمان را به خواهرزاده جوان معمار نخستین به اسم Isidorus اعطا کرد. این توشه Isidorus از مواد سبکتری به کار گرفت و همینطور گنبد را به اندازه ۲۵/۶ متر (نزدیک به ۵/۲۰ متر) فراتر موفقیت که‌این تشکیل داد تا به امروز مانده و برای همین طول گنبد ۶/۵۵ متر اکنون میباشد. اتمام تجدید بنا کلیسا تا سال ۵۶۲ به درازا کشید تا به هیبت کنونی آن درآمد. در ۲۳ دسامبر ۵۶۲ کلیسای ایا صوفیا، توشه دیگر درهای خویش را به روی پرستش کنندگان گشود و اسقف اوتیخیوس (Eutychius) مراسم را انجام نمود. ایا صوفیا از آن به بعد از آن معبد ارتدوکس‌های قسطنطنیه و همینطور محل برگزاری مراسم امپراتوری منجمله تاجگذاری‌ها شد. کلیسا همینطور طبق ترسیم مجال خویش، محلی برای پشتیبانی به فراریانی که به آن پناهنده می‌شدند، داشت و بازدیدکنندگان از سرتاسر دنیا داشت که به شدت آیتم اعتنا آنان قرار می‌گرفت.

در سال ۷۲۶ لئون سوم دستور‌هایی بر طبق غیررسمی بودن حمد و نیایش تصاویر صادر کرد و امر کرد که ارتش وی کلیه شمایل‌های مذهبی را نابود نماید. در‌این فرصت کل تصاویر و مجسمه‌های مو جود در کلیسا ایا صوفیا نابود یا این که به محل دیگری منتقل شدند. این موضوع تا نقطه پايان روزگار شمایل شکنی، به جز زمان کوتاه حکومت ملکه ایرن (Irene) ادامه داشت.

در طی حکومت امپراتور تئوفیلوس (Theophilus) میان سال‌های ۸۲۹ تا ۸۴۲ که شدیداً ذیل تأثیر هنرهای اسلامی بود، فرمان نصب در نقره‌ای با علامت حک گردیده خویش بر آن را در ورودی جنوبی کلیسا صادر نمود. در سال ۸۵۹ توشه دیگر کلیسا در فیض حریق‌سوزی بزرگی مبتلا ضرر و زیان شوید و متعاقباً در ژانویه ۸۶۹ زمین‌لرزه دیگری موجب سقوط نصفه گنبد مو جود در ایا صوفیا شوید. امپراتور باسیلیوس یکم نیز فرمان ترمیم دوباره آن را بخشید.

بعداز ز‌لزله تبارک ۲۵ اکتبر ۹۸۹ که‌این توشه سبب ساز فروریختن گنبد تبارک ایا صوفیا شد، باسیلیوس دوم از معمار ارمنی به نام تردات (Trdat the Architect) که کلیساهای باشکوهی مثل آنی (Ani) و آرگینا (Argina) را پیاده سازی نموده بود خواست که گنبد را ترمیم کند. اجرا این فعالیت و نوسازی بی نقص ایا صوفیا شش سال به‌طور انجامید و کلیسا توشه دیگر در ۱۳ می ۹۹۴ بهره برداری شد.

مسجد حسن دوم یا این که مسجد حسن ثانی، مسجدی میباشد در شهر مسجد قبا مشهد کازابلانکا یا این که دارالبیضاء درمراکش یا این که مغرب اسلامی. این مسجد که به حیث حجم بعداز مسجد الحرام و مسجد النبی جای‌دارد، در کنار دریا شهر کازابلانکا و بخشی از آن بر روی آب قراردارد و با امداد‌های مردمی درست شده‌میباشد. کارساخت مسجد حسن دوم در سال ۱۹۸۷ آدرس مسجد قبا مشهد استارت و در سال ۱۹۹۳ به آخر رسید تا به مناسبت شصتمین سال به دنیاآمدن حسن دوم فرمانروا مراکش بهره برداری شد.

مقیاس ساختمان
این مسجد بلندترین ساختمان مسجد در عالم به حساب می‌آید که طول مناره‌های رزرو مسجد قبا مشهد آن به ۲۱۰ متر میرسد و با داشتن ۲۰ هزار متر مربع حجم تبارک‌ترین مسجد عالم بعد از مسجد الحرام و مسجد النبی به‌شمار می‌رود. شبستان اساسی مسجد ظرفیت ۲۵ هزار نفر را داشته و هشتاد هزار نفر می توانند در صحن فرنگی آن نماز بخوانند. همینطور در تشکیل داد این مسجد شماره تلفن مسجد قبا مشهد از ۵۶۰ هزار سنگ مستعمل‌میباشد.[۱]

مناره اذان آن به مدل أندلسی میباشد و طول ۲۱۰ متر و مرتفع‌ترین بنای اسلامی میباشد، این مسجد نشانه مغرب نیز محسوب میشود.

ایجاد کرد
عمل تشکیل داد این مسجد از ۱۲ ژوئیه ۱۹۸۶ شروع شد و قرار بود تشکیل داد آن برای شصتمین زادروز حسن ثانی پاد شاه مغرب در سال ۱۹۸۹ تمام شود. ولی این مسجد ۳۰ اوت ۱۹۹۳ بهره برداری شد.[۲]

میشل پینسیو، معمار فرانسوی پیاده سازی و معماری این مسجد را برعهده داشت میباشد. گرانیت، گچ، مرمر، چوب و مواد دیگری از سراسر مغرب برای تشکیل داد این مسجد به شغل رفته‌میباشد، ولی بعضی از ردیف‌های گرانیتی و چلچراغ‌های شیشه‌ای از ایتالیا وارداتی‌میباشد. شش هزار هنرمند سنتی مغرب پنج سال برای تبدیل این مواد نپخته به موزائیک‌های بسیار قشنگ، سنگ‌های فوق‌العاده و سطح و کف مرمرین، گچکاری‌های هنرمندانه و سقف‌های چوبی نگارگری گردیده فرصت صرف کرده‌اند. در ایجاد کرد این مسجد ۲۵۰۰ معمار و ۱۰۰۰۰ نیروی کار حرفه ای در زمان ۶ سال به طور شبانه‌روزی شغل کرده‌اند.[۳]

و در کنار دریای آتلانتیک جای دارد و با نورهای لیزری جهت مکه را از مناره‌های خویش آرم می دهد که فروغ و روشنایی آن را می‌اقتدار از مسافت یک‌سری مایلی در دریا روئت کرد. موزه، گرمابه بخار، کتابخانه، مکتب یادگرفتن قرآن کریم ومهربان، تالار همایش و مرکزها دیگر نصیب‌های مختلف این مسجد را تشکیل داده‌اند.[۴]

هزینه تشکیل داد
هزینه پروژه تشکیل داد مسجد حدود ۸۰۰ میلیون دلار برآورد گردیده بود و ترازو قابل توجهی از این پول به وسیله عموم تأمین شوید. یکی‌از سود‌های جانبی امداد‌های مردمی برای تشکیل داد مسجد، کاهش فعلا ذخایر مبلغی مراکش و کم شدن تورم بود. حدوداً آحاد مواد و مصالح مصرفی مسجد حسن الثانی از خویش مراکش تأمین و صرفا ردیف‌های گرانیتی سپید و لوسترهای شیشه‌ای از ونیز وارد شدند.