مسجد جامع اموی (عربی: جامع بني أمية الكبير)، یا این که جامع اُمو (عربی: الجامع الأموي)، مهمترین مسجد سوریه میباشد که در قسمت سابق شهر دمشق واقع شده است. مسجد جامع اموی به مسجد قبا مشهد وسیله ولید بن عبدالملک، ششمی خلیفه امویان بر بنای کلیسایی که در آن تربت یحیی به خاک ودیعت گردیده بود، ساخته شد. وی در سال ۸۶ هجری به دست خویش تخریب این کلیسا، که خویش روی ویرانههای محل عبادت ژوپیتر تشکیل شده بود و در آن فرصت آدرس مسجد قبا مشهد بیشتراز ۳۰۰۰ سال عمر داشت را استارت کرد.[۱] بخشی از بنای مسجد جامع اموی دمشق دارنده قدمتی بالغ بر ۱۴۰۰ سال میباشد و از جاذبههای اساسی توریسم و زیارتی شهر دمشق به حساب میآید.[۲]
این سازه صرفا بازماندهٔ زمانه اموی در دمشق میباشد و هنرمندانی از جمهوری اسلامی ایران شماره تلفن مسجد قبا مشهد ، مصر، روم، تونس و یک سری حوزهٔ دیگر آن را پیاله ۸ سال با دوازده هزار پرسنل ساختند.[۱]
مسجد اموی دمشق دارنده منارهای میباشد که به «مناره سپید» دارای شهرت میباشد.[۳]
آرامگاه صلاحالدین ایوبی، فرمان روا و مؤسس حکومت ایوبیان و فرمانده مسلمانها در نزاعهای صلیبی در ضلع شمالی این مسجد واقع شده است.[۴]
تاریخچه
این جای از بعد از ظهر آهن محلی برای عبادت بوده میباشد. دمشق در هزاره اولیه پیش از ولادت راس ایالت آرامی آهسته-دمشق بود و محل عبادت بزرگی برای خدای رعد و برق و باران بنام حداد کتاب داستان در محل کنونی مسجد اموی ساخته شد. از آن محل پرستش آرامی یک سنگ مانده میباشد که مرتبط با حکومت شاه حزائیل فی مابین سالهای ۸۷۶ تا ۸۳۳ پیش از ولادت میباشد و فعلا در موزه ملی دمشق به اکران نهاده گردیده است[۵]
محل پرستش حداد رامان همچنان نقش اساسی را در شهر دمشق جاری ساختن میکرد و زمانی که امپراتوری روم دمشق را در ۶۴ پیش از تولد فتح کرد ، آنان خدای حداد را با خدای رعد و برق خویش ، ژوپیتر تلفیق کردند[۶] بدین ترتیب ، آن ها مشغول پروژه ای برای تنظیمات دوباره و توسعه و گسترش محل پرستش زیر هدایت معمار متولد دمشق بنام آپولودور دمشقی شدند ، که طرح نو را ساخت و انجام کرد. [۷]
این محل عبادت نو ژوپیتر ، سبب شد دمشق در راءس پادشاهی قدیم حافظه موقت قرار گیرد و تحت عنوان پاسخی برای محل عبادت دوم در اورشلیم کار نماید.[۸] حجم محل عبادت ژوپیتر در زمان اول حکومت روم بر این شهر ، بیشتر با امداد کاهنان اعظم که از شهروندان ثروتمند دمشق بودند، افزوده میشد.[۹] دروازه شرقی تراس در طی فرمانروایی سپتیمیوس سوروس بسط یافت. [۱۰] در قرن چهارم میلادی ، محل عبادت به جهت اندازه و زیبایی خویش معروف و با دو تیم دیوار از شهر غیروابسته شد. دیوار نخستین ، مساحت وسیعی به عنوان مثال بازار را مشتمل بر میشد و دیوار دوم محراب اساسی محل پرستش ژوپیتر را اشراف کرده بود. این اصلی ترین محل عبادت در سوریه رومی بود.[۱۱] در اواخر قرن چهارم در سال ۳۹۱ محل پرستش ژوپیتر به وسیله امپراتور مسیحی تئودئوس یکم به کلیسای جامع تبدیل شد. در طی تبدیل آن به کلیسای جامع مسیحی ، فورا به یحیی بن زکریّا تخصیص داده نشد بلکه غسل تعمید در قرن ششم در آن تولید شد. طبق افسانه ها رمز سنت جان در آنجا دفن شدهاست. این جای همینطور تحت عنوان پایگاه اسقف دمشق کار می کرده است . بعد در سال چهاردهم یا این که هفدهم هجری با فتح دمشق بوسیله مسلمانها، نیمی از آن بر طبق مصالحهای که شکل پذیرفته بود همچنان به طور کلیسا باقی ماند و نیم دیگر به مسجد تبدیل شد. مساحت اول آن بر پایه ی آنچه که ابن جبیر نقل کردهمیباشد از شرق به غرب یعنی در زمان دویست گام (حدود ۱۵۰ متر) و از سمت جنوب به شمال یعنی در پهنا ۱۳۵ گام (حدود صد متر) بوده و کلاً به ۱۵٬۰۰۰ متر مربع میرسیدهمیباشد.[۱۲] زمانی معاویة بن ابی سفیان در شام ولایت و حکومت یافت، تمایل به الحاق نصفه مانده از کلیسا به مسجد نمود اما مسیحیان نپذیرفتند؛ بعداز او عبدالملک بن مروان محصول فراوانی به آن ها اعطا کرد تا اذن دهند این بخش نیز به مسجد ملحق گردد البته وی نپذیرفتند؛ تا این که ولید بن عبدالملک مسیحیان را راضی کرد که نصفه مانده نیز به مسجد اضافه خواهد شد.[۱۳]
بهطور ظریف نمیقدرت ذکر کرد که ولید از بنای مسیحی قدیم چه مقدار در مسجد خود باقی گذاشت البته دو مناره جنوبی به عبارتی ساختمان بلندهایی میباشد که به کلیسای قدیم پیوسته بود.[۱۴] مسلمان ها ساختمان بلندهای قدیمی رومی در کنارههای مسجد دمشق را تبدیل به مناره کرده و از فراز آن اذان میگفتند.[۱۵] ساختن مناره قبل از زمان اموی معمول خلا و اختراع آن از روی ساختمان بلندهایی میباشد که به عبادتگاههای سوریه متعلق بود و در دروهٔ معاویه به مصر جابجایی یافت.[۱۶]
در ایجاد کرد این مسجد از مهندسان رومی، اهل ایران، هندی و مغربی امداد دریافت شد؛ ولید بن عبدالملک نفع یکسری سال سوریه و نیز توشه ۱۸ کشتی طلا جواهرات و نقره حمل گردیده از قبرس را ضمن ابزار و مکعبهای موزائیکی که فرمانروا رومیها تحت عنوان کادو نبی بود صرف آن کرد.[۱۷]
بر فراز شبستان مسجد، گنبدی به اسم «نسر یا این که عقاب» تشکیل داد و ردیفهایی در تحت آن قرار بخشید و آن را با طلا جواهرات و جواهر و پوششهای حریر مزین کرد. محراب مسجد را با جواهر و قندیلهای طلا جواهرات و نقره، معرقهای قشنگ و زنجیرهای طلا و جواهرات آراست.
بنای مسجد در زمان ولید بن عبدالملک استارت شد. قصههای مختلفی دربارهٔ شروع بنای مسجد جامع اموی گفته شدهمیباشد که ۸۶، ۸۷ و ۸۸ق، تحت عنوان شروع بنای این مسجد در منابع متعدد آمدهمیباشد.[۱۸] ایجاد کرد مسجد اموی که در روزگار ولید بن عبدالملک استارت گردیده بود، در سال ۹۶ق به آخر رسید؛ در حالی که ولید درگذشته بود و تشکیل داد مسجد را برادرش سلیمان بن عبدالملک به پایان رسانید. در طی قرن ها گوناگون تعمیرات و پیشرفتهایی در آن انجام یافته و همینطور بر تاثیر چند حریقسوزی، اکثری از نصیبهای آن در حریق سوخت.
مسجد جامع اموی (عربی: جامع بني أمية الكبير)، یا این که جامع اُمو (عربی: الجامع الأموي)، مهمترین مسجد سوریه میباشد که در قسمت سابق شهر دمشق واقع شده است. مسجد جامع اموی به مسجد قبا مشهد وسیله ولید بن عبدالملک، ششمی خلیفه امویان بر بنای کلیسایی که در آن تربت یحیی به خاک ودیعت گردیده بود، ساخته شد. وی در سال ۸۶ هجری به دست خویش تخریب این کلیسا، که خویش روی ویرانههای محل عبادت ژوپیتر تشکیل شده بود و در آن فرصت آدرس مسجد قبا مشهد بیشتراز ۳۰۰۰ سال عمر داشت را استارت کرد.[۱] بخشی از بنای مسجد جامع اموی دمشق دارنده قدمتی بالغ بر ۱۴۰۰ سال میباشد و از جاذبههای اساسی توریسم و زیارتی شهر دمشق به حساب میآید.[۲]
این سازه صرفا بازماندهٔ زمانه اموی در دمشق میباشد و هنرمندانی از جمهوری اسلامی ایران شماره تلفن مسجد قبا مشهد ، مصر، روم، تونس و یک سری حوزهٔ دیگر آن را پیاله ۸ سال با دوازده هزار پرسنل ساختند.[۱]
مسجد اموی دمشق دارنده منارهای میباشد که به «مناره سپید» دارای شهرت میباشد.[۳]
آرامگاه صلاحالدین ایوبی، فرمان روا و مؤسس حکومت ایوبیان و فرمانده مسلمانها در نزاعهای صلیبی در ضلع شمالی این مسجد واقع شده است.[۴]
تاریخچه
این جای از بعد از ظهر آهن محلی برای عبادت بوده میباشد. دمشق در هزاره اولیه پیش از ولادت راس ایالت آرامی آهسته-دمشق بود و محل عبادت بزرگی برای خدای رعد و برق و باران بنام حداد کتاب داستان در محل کنونی مسجد اموی ساخته شد. از آن محل پرستش آرامی یک سنگ مانده میباشد که مرتبط با حکومت شاه حزائیل فی مابین سالهای ۸۷۶ تا ۸۳۳ پیش از ولادت میباشد و فعلا در موزه ملی دمشق به اکران نهاده گردیده است[۵]
محل پرستش حداد رامان همچنان نقش اساسی را در شهر دمشق جاری ساختن میکرد و زمانی که امپراتوری روم دمشق را در ۶۴ پیش از تولد فتح کرد ، آنان خدای حداد را با خدای رعد و برق خویش ، ژوپیتر تلفیق کردند[۶] بدین ترتیب ، آن ها مشغول پروژه ای برای تنظیمات دوباره و توسعه و گسترش محل پرستش زیر هدایت معمار متولد دمشق بنام آپولودور دمشقی شدند ، که طرح نو را ساخت و انجام کرد. [۷]
این محل عبادت نو ژوپیتر ، سبب شد دمشق در راءس پادشاهی قدیم حافظه موقت قرار گیرد و تحت عنوان پاسخی برای محل عبادت دوم در اورشلیم کار نماید.[۸] حجم محل عبادت ژوپیتر در زمان اول حکومت روم بر این شهر ، بیشتر با امداد کاهنان اعظم که از شهروندان ثروتمند دمشق بودند، افزوده میشد.[۹] دروازه شرقی تراس در طی فرمانروایی سپتیمیوس سوروس بسط یافت. [۱۰] در قرن چهارم میلادی ، محل عبادت به جهت اندازه و زیبایی خویش معروف و با دو تیم دیوار از شهر غیروابسته شد. دیوار نخستین ، مساحت وسیعی به عنوان مثال بازار را مشتمل بر میشد و دیوار دوم محراب اساسی محل پرستش ژوپیتر را اشراف کرده بود. این اصلی ترین محل عبادت در سوریه رومی بود.[۱۱] در اواخر قرن چهارم در سال ۳۹۱ محل پرستش ژوپیتر به وسیله امپراتور مسیحی تئودئوس یکم به کلیسای جامع تبدیل شد. در طی تبدیل آن به کلیسای جامع مسیحی ، فورا به یحیی بن زکریّا تخصیص داده نشد بلکه غسل تعمید در قرن ششم در آن تولید شد. طبق افسانه ها رمز سنت جان در آنجا دفن شدهاست. این جای همینطور تحت عنوان پایگاه اسقف دمشق کار می کرده است . بعد در سال چهاردهم یا این که هفدهم هجری با فتح دمشق بوسیله مسلمانها، نیمی از آن بر طبق مصالحهای که شکل پذیرفته بود همچنان به طور کلیسا باقی ماند و نیم دیگر به مسجد تبدیل شد. مساحت اول آن بر پایه ی آنچه که ابن جبیر نقل کردهمیباشد از شرق به غرب یعنی در زمان دویست گام (حدود ۱۵۰ متر) و از سمت جنوب به شمال یعنی در پهنا ۱۳۵ گام (حدود صد متر) بوده و کلاً به ۱۵٬۰۰۰ متر مربع میرسیدهمیباشد.[۱۲] زمانی معاویة بن ابی سفیان در شام ولایت و حکومت یافت، تمایل به الحاق نصفه مانده از کلیسا به مسجد نمود اما مسیحیان نپذیرفتند؛ بعداز او عبدالملک بن مروان محصول فراوانی به آن ها اعطا کرد تا اذن دهند این بخش نیز به مسجد ملحق گردد البته وی نپذیرفتند؛ تا این که ولید بن عبدالملک مسیحیان را راضی کرد که نصفه مانده نیز به مسجد اضافه خواهد شد.[۱۳]
بهطور ظریف نمیقدرت ذکر کرد که ولید از بنای مسیحی قدیم چه مقدار در مسجد خود باقی گذاشت البته دو مناره جنوبی به عبارتی ساختمان بلندهایی میباشد که به کلیسای قدیم پیوسته بود.[۱۴] مسلمان ها ساختمان بلندهای قدیمی رومی در کنارههای مسجد دمشق را تبدیل به مناره کرده و از فراز آن اذان میگفتند.[۱۵] ساختن مناره قبل از زمان اموی معمول خلا و اختراع آن از روی ساختمان بلندهایی میباشد که به عبادتگاههای سوریه متعلق بود و در دروهٔ معاویه به مصر جابجایی یافت.[۱۶]
در ایجاد کرد این مسجد از مهندسان رومی، اهل ایران، هندی و مغربی امداد دریافت شد؛ ولید بن عبدالملک نفع یکسری سال سوریه و نیز توشه ۱۸ کشتی طلا جواهرات و نقره حمل گردیده از قبرس را ضمن ابزار و مکعبهای موزائیکی که فرمانروا رومیها تحت عنوان کادو نبی بود صرف آن کرد.[۱۷]
بر فراز شبستان مسجد، گنبدی به اسم «نسر یا این که عقاب» تشکیل داد و ردیفهایی در تحت آن قرار بخشید و آن را با طلا جواهرات و جواهر و پوششهای حریر مزین کرد. محراب مسجد را با جواهر و قندیلهای طلا جواهرات و نقره، معرقهای قشنگ و زنجیرهای طلا و جواهرات آراست.
بنای مسجد در زمان ولید بن عبدالملک استارت شد. قصههای مختلفی دربارهٔ شروع بنای مسجد جامع اموی گفته شدهمیباشد که ۸۶، ۸۷ و ۸۸ق، تحت عنوان شروع بنای این مسجد در منابع متعدد آمدهمیباشد.[۱۸] ایجاد کرد مسجد اموی که در روزگار ولید بن عبدالملک استارت گردیده بود، در سال ۹۶ق به آخر رسید؛ در حالی که ولید درگذشته بود و تشکیل داد مسجد را برادرش سلیمان بن عبدالملک به پایان رسانید. در طی قرن ها گوناگون تعمیرات و پیشرفتهایی در آن انجام یافته و همینطور بر تاثیر چند حریقسوزی، اکثری از نصیبهای آن در حریق سوخت.
مسجد قبا مشهد چه ویژگیهایی دارد؟