سُکَینه دختر امام حسین(ع) و رباب بنت امرؤ القیس از حاضران در حادثه کربلا و اسیران کربلا بود که بعد از شهیدشدن پدرش با کاروان اسیران به کوفه و شام برده شد. سکینه از پدرش روایاتی نقل کرده و بر طبق گزارشات تاریخی اشعار بعضی از شاعران عرب را داوری میکرده و اشعاری در رثای امام حسین(ع) مسجد قبا مشهد سروده میباشد.
مورخان درباره تزویج و فرصت و جای درگذشت سکینه اختلافلحاظ دارا هستند. محل دفن اورا مدینه، مصر و دمشق گفتهاند. برخی از فقیهان شیعه با استناد به وصلت سکینه با مصعب بن زبیر بر روا بودن وصلت زنان شیعه با دیگر مسلمانها فتوا آدرس مسجد قبا مشهد دادهاند.
در بعضی منابع نسبتهایی همانند تغزل و شعرگویی به او داده گردیده کهاین نسبتها را ساخته معارضان اهل بیت و همینطور ناشی از خلط دربین او و سکینه بنت خالد رزرو مسجد قبا مشهد دانستهاند.
معاشطومار
سکینه دختر امام حسین(ع) از رباب دختر امرؤ القیس بود.[۱] اسم اورا آمنه، امینه و اُمَیْمَه[یادداشت ۱] بیان کردهاند و گفتهاند به باعث سکون، متانت و وقاری که داشت، مادرش اورا سکینه کنیه داده بود.[۲] در منابع تاریخی مجال میلاد وی معلوم نشده البته اورا خردخیس از خواهرش فاطمه معرفی کردهاند.[۳] از کتابهای تاریخی برمیآید سکینه در حین تکان امام حسین(ع) به کربلا، بالغ و در سن تزویج بوده؛ چون وقتیکه حسن مثنی یکی دختران امام حسین را خواستگاری کرد، امام اورا در گزینش در میان سکینه و فاطمه مخیر شماره تلفن مسجد قبا مشهد کرد.[۴]
بر اساس بعضی منابع، امام حسین(ع) سکینه را زیاد دوست میداشت و سرودهای در تعریف دارااست:
لَعَمْرُک اِنَّنی لَاُحِبُّ دارا
تَحُلُّ بِها سکینةُ و الرُّبابُ
اُحِبُّهُما وَ اَبْذُلُ جُلَّ مالی[۵]
ترجمه: به جانت قسم! منزلای را که سکینه و رباب در آن باشند دوست دارم.
آن دو را دوست دارم و تمامی ثروتم را در این شیوه می بخشم.
نبو
امام حسین (ع)
نبی اکرم ابوطالب
حضرت فاطمه امام علی
امام حسین(ع)
شهربانو لیلا رباب اماسحاق سلافه همسر دیگر
امام سجاد(ع) علیاکبر علیاصغر سکینه فاطمه جعفر رقیه
زید امام باقر(ع) عبدالله
تزویج
عزاداری محرم
تابلوی بعدازظهر عاشورا
تابلوی بعدازظهر عاشورا یک کدام از اثرها نقاشی محمود فرشچیان
حوادث
طومارهای کوفیان به امام حسین(ع) • طومار امام حسین(ع) به احاطه بصره • روز عاشورا • رخداد کربلا • اتفاق عاشورا (از حیث داده های عددی) • روزشمار حادثه عاشورا • اسیران کربلا
اشخاص
امام حسین(ع) • علی اکبر • علیاصغر • عباس بن علی • حضرت زینب(س) • سکینه بنت حسین • فاطمه دختر امام حسین • مسلم بن عقیل • شهیدان کربلا • اسیران کربلا
مکانها
بقاع امام حسین(ع) • تل زینبیه • بقاع حضرت عباس(ع) • چاله قتلگاه • در میانالحرمین • نهر علقمه
مناسبتها
تاسوعا • عاشورا • دهه محرم • اربعین • دهه صفر
مراسم
مرثیهخوانی • روضه • تعزیه • مدیحه • زنجیرزنی • سینهزنی • سقاخانه • سنج و دمام • گروه سوگواری • شام غریبان • تشتگذاری • نخلگردانی • قمهزنی • راهپیمایی اربعین • تابوتگردانی • مراسم تابوت
نبو
مورخان درباره تزویج سکینه اختلاف دارا هستند. برخی معتقدند امام حسین(ع) سکینه را به وصلت پسر عمویش عبدالله بن حسن درآورد؛[۶] اماشیخ موثر، عبدالله بن حسن را در طول اتفاق کربلا کودکی که به سن بلوغ و تزویج نرسیده، تعریف مینماید.[۷] بعضا منابع همسر سکینه را ابوبکر بن حسن بن علی معرفی کردهاند؛ ولی مبتنی بر همین منابع ابوبکر لقب عبدالله بن حسن بوده میباشد.[۸] بعضی مورخان معتقدند پیش از آن که وصلت آن ها به زفاف بینجامد، عبدالله در حادثه کربلا به شهیدشدن رسید.[۹]روحانی ذبیح الله محلاتی مورخ و تالیف کننده در ریاحین الشریعه، عبدالله بن مسلم بن عقیل را همسر او معرفی نموده است.[۱۰]
برخی از منابع تاریخی همسر سکینه را مصعب بن زبیر، دانستهاند.[۱۱] در کتاب الطبقات الکبری و الاعلام آمده میباشد که بعداز قتل مُصعَب، سکینه به همسری عبدالله بن عثمان درآمد و بعداز مرگ عبدالله، زید بن قدمت نوه عثمان بن عفان با وی تزویج کرد. دراین کتاب از نقل برخی آورده شده سکینه در اواخر قدمت به همسری اصبغ بن عبدالعزیز[یادداشت ۲] نیز درآمده میباشد.[۱۲] بعضی از فقیهان شیعه از وصلت سکینه دختر امام حسین(ع) با مصعب بن زبیر برداشت کردهاند که تزویج زنان شیعه با مسلمانها غیر شیعه اشکالی ندارد.[۱۳]
برخی از مورخان وصلتهای زیادی که به ویژه در منابع اهل سنت به سکینه منسوب شده را مردود می دانند؛ چون درین در بین اسم کسانی به چشم میخورد که سوابق دشمنی با اهل بیت داشته و تزویج سکینه با آنها بعید به حیث میرسد. درین منابع آمده میباشد که سکینه بعداز وصلت با عبدالله بن حسن دیگر تزویج نکرد.[۱۴] همینطور درباره وصلتهای مکرر سکینه گفتهاند که در بالا اسلام ترسیم بر این بوده که زنان پس از مرگ همسرانشان سوای شوهر نمانند و وصلت دوباره امری طبیعی بوده میباشد.[۱۵] بعضا نیز نسب و شرایط اجتماعی سکینه را از انگیزههای تزویجهای دوباره وی دانستهاند.[۱۶] همینطور گفتهاند دختران امام حسین(ع) بعد از درگذشت شوهرانشان از سوی حاکمان بنیامیه خواستگاری میشدند آنها برای جواب منفی به خواستگاری افرادی که با اهلبیت(ع) دشمنی داشتند با اشخاص دیگری وصلت میکردند.[۱۷]
سُکَینه دختر امام حسین(ع) و رباب بنت امرؤ القیس از حاضران در حادثه کربلا و اسیران کربلا بود که بعد از شهیدشدن پدرش با کاروان اسیران به کوفه و شام برده شد. سکینه از پدرش روایاتی نقل کرده و بر طبق گزارشات تاریخی اشعار بعضی از شاعران عرب را داوری میکرده و اشعاری در رثای امام حسین(ع) مسجد قبا مشهد سروده میباشد.
مورخان درباره تزویج و فرصت و جای درگذشت سکینه اختلافلحاظ دارا هستند. محل دفن اورا مدینه، مصر و دمشق گفتهاند. برخی از فقیهان شیعه با استناد به وصلت سکینه با مصعب بن زبیر بر روا بودن وصلت زنان شیعه با دیگر مسلمانها فتوا آدرس مسجد قبا مشهد دادهاند.
در بعضی منابع نسبتهایی همانند تغزل و شعرگویی به او داده گردیده کهاین نسبتها را ساخته معارضان اهل بیت و همینطور ناشی از خلط دربین او و سکینه بنت خالد رزرو مسجد قبا مشهد دانستهاند.
معاشطومار
سکینه دختر امام حسین(ع) از رباب دختر امرؤ القیس بود.[۱] اسم اورا آمنه، امینه و اُمَیْمَه[یادداشت ۱] بیان کردهاند و گفتهاند به باعث سکون، متانت و وقاری که داشت، مادرش اورا سکینه کنیه داده بود.[۲] در منابع تاریخی مجال میلاد وی معلوم نشده البته اورا خردخیس از خواهرش فاطمه معرفی کردهاند.[۳] از کتابهای تاریخی برمیآید سکینه در حین تکان امام حسین(ع) به کربلا، بالغ و در سن تزویج بوده؛ چون وقتیکه حسن مثنی یکی دختران امام حسین را خواستگاری کرد، امام اورا در گزینش در میان سکینه و فاطمه مخیر شماره تلفن مسجد قبا مشهد کرد.[۴]
بر اساس بعضی منابع، امام حسین(ع) سکینه را زیاد دوست میداشت و سرودهای در تعریف دارااست:
لَعَمْرُک اِنَّنی لَاُحِبُّ دارا
تَحُلُّ بِها سکینةُ و الرُّبابُ
اُحِبُّهُما وَ اَبْذُلُ جُلَّ مالی[۵]
ترجمه: به جانت قسم! منزلای را که سکینه و رباب در آن باشند دوست دارم.
آن دو را دوست دارم و تمامی ثروتم را در این شیوه می بخشم.
نبو
امام حسین (ع)
نبی اکرم ابوطالب
حضرت فاطمه امام علی
امام حسین(ع)
شهربانو لیلا رباب اماسحاق سلافه همسر دیگر
امام سجاد(ع) علیاکبر علیاصغر سکینه فاطمه جعفر رقیه
زید امام باقر(ع) عبدالله
تزویج
عزاداری محرم
تابلوی بعدازظهر عاشورا
تابلوی بعدازظهر عاشورا یک کدام از اثرها نقاشی محمود فرشچیان
حوادث
طومارهای کوفیان به امام حسین(ع) • طومار امام حسین(ع) به احاطه بصره • روز عاشورا • رخداد کربلا • اتفاق عاشورا (از حیث داده های عددی) • روزشمار حادثه عاشورا • اسیران کربلا
اشخاص
امام حسین(ع) • علی اکبر • علیاصغر • عباس بن علی • حضرت زینب(س) • سکینه بنت حسین • فاطمه دختر امام حسین • مسلم بن عقیل • شهیدان کربلا • اسیران کربلا
مکانها
بقاع امام حسین(ع) • تل زینبیه • بقاع حضرت عباس(ع) • چاله قتلگاه • در میانالحرمین • نهر علقمه
مناسبتها
تاسوعا • عاشورا • دهه محرم • اربعین • دهه صفر
مراسم
مرثیهخوانی • روضه • تعزیه • مدیحه • زنجیرزنی • سینهزنی • سقاخانه • سنج و دمام • گروه سوگواری • شام غریبان • تشتگذاری • نخلگردانی • قمهزنی • راهپیمایی اربعین • تابوتگردانی • مراسم تابوت
نبو
مورخان درباره تزویج سکینه اختلاف دارا هستند. برخی معتقدند امام حسین(ع) سکینه را به وصلت پسر عمویش عبدالله بن حسن درآورد؛[۶] اماشیخ موثر، عبدالله بن حسن را در طول اتفاق کربلا کودکی که به سن بلوغ و تزویج نرسیده، تعریف مینماید.[۷] بعضا منابع همسر سکینه را ابوبکر بن حسن بن علی معرفی کردهاند؛ ولی مبتنی بر همین منابع ابوبکر لقب عبدالله بن حسن بوده میباشد.[۸] بعضی مورخان معتقدند پیش از آن که وصلت آن ها به زفاف بینجامد، عبدالله در حادثه کربلا به شهیدشدن رسید.[۹]روحانی ذبیح الله محلاتی مورخ و تالیف کننده در ریاحین الشریعه، عبدالله بن مسلم بن عقیل را همسر او معرفی نموده است.[۱۰]
برخی از منابع تاریخی همسر سکینه را مصعب بن زبیر، دانستهاند.[۱۱] در کتاب الطبقات الکبری و الاعلام آمده میباشد که بعداز قتل مُصعَب، سکینه به همسری عبدالله بن عثمان درآمد و بعداز مرگ عبدالله، زید بن قدمت نوه عثمان بن عفان با وی تزویج کرد. دراین کتاب از نقل برخی آورده شده سکینه در اواخر قدمت به همسری اصبغ بن عبدالعزیز[یادداشت ۲] نیز درآمده میباشد.[۱۲] بعضی از فقیهان شیعه از وصلت سکینه دختر امام حسین(ع) با مصعب بن زبیر برداشت کردهاند که تزویج زنان شیعه با مسلمانها غیر شیعه اشکالی ندارد.[۱۳]
برخی از مورخان وصلتهای زیادی که به ویژه در منابع اهل سنت به سکینه منسوب شده را مردود می دانند؛ چون درین در بین اسم کسانی به چشم میخورد که سوابق دشمنی با اهل بیت داشته و تزویج سکینه با آنها بعید به حیث میرسد. درین منابع آمده میباشد که سکینه بعداز وصلت با عبدالله بن حسن دیگر تزویج نکرد.[۱۴] همینطور درباره وصلتهای مکرر سکینه گفتهاند که در بالا اسلام ترسیم بر این بوده که زنان پس از مرگ همسرانشان سوای شوهر نمانند و وصلت دوباره امری طبیعی بوده میباشد.[۱۵] بعضا نیز نسب و شرایط اجتماعی سکینه را از انگیزههای تزویجهای دوباره وی دانستهاند.[۱۶] همینطور گفتهاند دختران امام حسین(ع) بعد از درگذشت شوهرانشان از سوی حاکمان بنیامیه خواستگاری میشدند آنها برای جواب منفی به خواستگاری افرادی که با اهلبیت(ع) دشمنی داشتند با اشخاص دیگری وصلت میکردند.[۱۷]
نکات مهم برای رزرو مسجد جهت برگزاری مراسم ترحیم در مشهد